Mühasibat uçotunu öyrənənlərin bilməli olduğu əsas terminlər (8-ci hissə)

posted in: muhasibat, Məqalə, Xəbər | 0

Balans hesabatı elementləri – təşkilatın əmlak növlərinin ayrı-ayrı növlərini və onun öhdəliklərini xarakterizə edən balansın aktivlər və öhdəliklərlə bağlı elementləri.

Alt hesab – təbii və pul ölçüsündə ifadə edilən sintetik hesabın tərkibində analitik hesabların əlavə qruplaşdırılması üçün nəzərdə tutulan sintetik və analitik hesablar arasında aralıq hesablar.

Analitik uçotun hesabları – təbii, pul və əməyin ölçüləri ilə ifadə edilən müəyyən xüsusiyyətlər və əməliyyatlar üçün sintetik hesabların məzmununu ətraflı izah edir.

Sintetik uçotun hesabları – pul vahidində ifadə olunan iqtisadi cəhətdən birbaşa qruplar üçün əmlak və əməliyyatlar üzrə ümumi göstəricilər.

Əsas vasitələrin cari (bərpa olunan) dəyəri – hər hansı bir obyektin dəyişdirilməsinə ehtiyac olduqda, indiki zamanda ödənilməli olan pul məbləği. Bu dəyərləndirmə əsasən maddi aktivlərin yenidən qiymətləndirilməsi üçün istifadə olunur.

Əsas vasitələrin cari bazar (satış qiyməti) qiyməti – obyektin satışı nəticəsində və ya onun ləğv edilməsi ərəfəsində əldə edilə bilən pul məbləği.

Nizamnamə kapitalı – təşkilatın yaradılması zamanı onun mülkiyyətində təsisçilərin pulla ifadə edilən yatırımlarının məcmu məbləği.

Təşkilatın uçot siyasəti – mühasibat uçotu aparılmasının yekun üsulları (ilkin müşahidə, xərclərin ölçülməsi, cari qruplaşma və iqtisadi fəaliyyət faktlarının yekun ümumiləşdirilməsi).

Uçot qoyuluşu – faizlər əsasında Mərkəzi bank kommersiya banklarına kredit verir.

Uçot qeydi – uçot qeydiyyatını aparmaq üçün, kartoçkalar, cədvəllər, mühasibat kitabları.

FİFO (akronim First In, First Outbirinci gəldi – birinci getdi) –  əmtəə ehtiyatlarının mühasibat uçotu üsulu, bu məbləğlər bu malların ilk partiyasının qiyməti ilə pulla müəyyənləşdirilir.

Mühasibat uçotu formaları – sintetik və analitik mühasibat, biznes əməliyyatları, texnologiya və mühasibat uçotunun təşkili metodologiyası və metodları arasındakı əlaqəni müəyyənləşdirən bir sıra mühasibat uçotu registri.

Təsərrüfat uçotu – müəyyən bir sistem şəraitində onları izləmək və idarə etmək məqsədi ilə maddi istehsal proseslərinin monitorinqi, ölçülməsi və qeyd edilməsi üçün bir sistem.

Çek – banklardakı hesablardan pul və nağd ödənişlər edən mal və xidmətlərin ödənilməsini təmin edən xüsusi sənəd.

Xalis gəlir (xalis xərc) – adi fəaliyyət növlərinin maliyyəsi, eləcə də digər gəlir və xərclər, o cümlədən fövqəladə xərclər nəticəsində ortaya çıxan maliyyə yekunu.

Emitent – hüquqi şəxs, icra hakimiyyəti orqanı və ya yerli özünüidarə orqanı, özlərinə verilmiş hüquqları həyata keçirmək üçün onların adından qiymətli kağız sahibləri üçün məsuliyyət daşıyırlar.

Mühasibat və Audit xidmətləri üçün bizə müraciət edin
+994 12 598 20 70
+994 50 210 07 15
info@audit.az

İxtisar – İşəgötürən və işçinin mütləq bilməli olduqları

posted in: Xəbər | 0
Azərbaycan Respublikası Əmək Məcəlləsinin 70-ci maddəsinin “b” bəndinə əsasən işəgötürən tərəfindən işçilərin sayının azaldılması və ya ştat ixtisarı ilə əlaqədar işçi ilə bağlanmış müqaviləyə xitam verilə bilər. Bəs bu halla qarşılaşan işçi nələri bilməlidir?
Əvvəla qeyd edək ki, Əmək Məcəlləsinə edilmiş yeni dəyişikliklərin 01 yanvar 2018-ci ildən etibarən qüvvəyə minməsi ilə əlaqədar işçilərin sırf yeni qanunvericilik baxımından bilməsi zəruri olan məsələlər aşağıdakılardan ibarətdir:
1) İşçi müqaviləyə xitam verilməzdən əvvəl qanunvericiliklə müəyyən edilmiş müddətlərdə, həmin iş yerindəki stajı nəzərə alınmaqla yazılı qaydada bildirişlə xəbərdar edilməlidir.
Belə ki, işçinin həmin iş yerində 1 ilədək stajı olduqda azı 2 həftə
1 ildən 5 ilədək stajı olduqda azı 4 həftə,
5 ildən 10 ilədək stajı olduqda azı 6 həftə,
10 ildən artıq stajı olduqda isə azı 9 həftə əvvəlcədən bildirişlə bu ixtisarla bağlı xəbərdar edilməlidir.
2) Xəbərdarlıq müddəti ərzində işçiyə hər iş həftəsində əmək haqqı saxlanılmaqla azı 1 iş günü iş axtarmağa imkan verilməlidir.
3) İşçinin həmin müəssisədəki iş stajından asılı olaraq aşağıdakı həddə ona işdənçıxarılma müavinəti ödənilməlidir.
1 ilədək stajı olduqda orta aylıq əmək haqqı miqdarında
1 ildən 5 ilədək stajı olduqda orta aylıq əmək haqqının azı 1.4 misli miqdarında,
5 ildən 10 ilədək stajı olduqda orta aylıq əmək haqqının azı 1.7 misli miqdarında,
10 ildən artıq stajı olduqda isə orta aylıq əmək haqqının azı 2 misli miqdarında
4) İşçinin hüququ var ki, ixtisarla bağlı ona verilən yazılı bildirişdə göstərilən xəbərdarlıq müddətini gözləmədən vaxtından əvvəl müqaviləyə xitam verilməsini tələb etsin. Bu halda isə ona veriləcək işdənçıxarma müavinəti işçinin həmin müəssisədəki stajına əsasən aşağıdakı kimi müəyyən edilir.
1 ilədək stajı olduqda orta aylıq əmək haqqının 0.5 misli miqdarında
1 ildən 5 ilədək stajı olduqda orta aylıq əmək haqqının azı 0.9 misli miqdarında,
5 ildən 10 ilədək stajı olduqda orta aylıq əmək haqqının azı 1.4 misli miqdarında,
10 ildən artıq stajı olduqda isə orta aylıq əmək haqqının azı 2 misli miqdarında
Onu da qeyd edək ki, işçi tərəfindən xəbərdarlıq müddəti əvəzinə alınacaq işdənçıxarma müavinəti məbləği xəbərdarlıq müddəti üzrə keçmiş günlərə mütənasib olaraq azalacaqdır.
Daha konkret misalla deyə bilərik ki, işçinin həmin müəssisədə 3 il stajı olduqda ona azı 4 həftə əvvəlcədən xəbərdarlıq edilməlidir. İşçi bu 4 həftəni gözləyib, həftədə 1 iş günü iş axtarmaq üçün istifadə edə bilər və 4 həftənin sonunda orta aylıq əmək haqqının 1.4 misli işdənçıxma müavinəti ala bilər. Yaxud həmin 4 həftənin 1-ci həftəsində müqaviləyə vaxtından əvvəl xitam verib, orta aylıq əmək haqqının 0.9 mislini ala bilər ki, bu halda da 4 həftənin 1 həftəsinə görə də ona verilən 0.9 misildən müəyyən məbləğ çıxılacaqdır.
Göründüyü kimi yeni düzəlişlərlə bağlı işçi bilməlidir ki, vaxtından əvvəl müqavilənin xitamını istəmək onun müəyyən həddə “uduzmasına” səbəb olur.
5) Valideynlərini itirmiş və ya valideyn himayəsindən məhrum olmuş uşaqlar yaxud onlara bərabər tutulan şəxslər üçün işəgötürən tərəfindən ixtisar tətbiq edildiyi halda həmin işçiləri sonradan həmin müəssisədə və ya digər müəssisədə işə düzəltmək üçün işəgötürən öz hesabına zəruri peşə hazırlığına cəlb edirlər.

Müəllif: Şəhriyar Həbilov /  Praktiki Hüquqşünas

Mühasibat və Audit xidmətləri üçün bizə müraciət edin
+994 12 598 20 70
+994 50 210 07 15
info@audit.az

Minimum tələb və 1000 manat məvaciblə Mühasib axtarılır

posted in: İş elanı, muhasibat, Xəbər | 0

İşəgötürən: Endirim Kuponu

Vakansiya: Mühasib

İş saatı: 9:00-18:00 (6 gün)

Maaş: 800-1000 AZN

Öhdəliklər: 

  • Mühasibat, vergi uçotu və DSMF ilə bağlı əməliyyatlar;
  • Vergi orqanları ilə yazışma və vergi hesabatları;
  • E-qaimə və Vergi hesab fakturalarının yazılması;
  • Gömrük bəyannamələri ilə bağlı əməliyyatlar;
  • Bank əməliyyatlarının aparılması.

Tələblər:

  • Micro vəya bənzəri proqramlardan istifadə bacarığı;
  • Vergi və əmək qanunvericiliyini bilməli;
  • Analitik təhlil etmə qabiliyyəti.

Əlaqə:

Telefon: +994 12 505 73 78

Uyğun namizədlərdən CV-lərini Muhasibat.Az başlığı ilə shafigasoltan@gmail.com elektron ünvanına göndərmələri xahiş olunur.

Email: shafigasoltan@gmail.com / info@muhasibat.az

Mühasibat və Audit xidmətləri üçün bizə müraciət edin
+994 12 598 20 70
+994 50 210 07 15
info@audit.az

Fiziki şəxslərin vergi güzəştləri hüququnun müəyyənləşdirilməsi üçün sənədlərin Siyahısı

posted in: Vergi, Xəbər | 0

Əmək haqqından tutulan vergi hesablanarkən fiziki şəxslərin vergi güzəştləri hüququnun müəyyənləşdirilməsi üçün sənədlərin

 

SİYAHISI

1. Əmək haqqından tutulan vergi hesablanarkən fiziki şəxslərin güzəşt hüququ aşağıdakı sənədlər əsasında müəyyənləşdirilir:

1.1. Azərbaycan Respublikasının Milli Qəhrəmanları:

Azərbaycan Respublikası Milli Qəhrəmanlarının təltif edilmə barədə vəsiqəsi;

1.2. Sovet İttifaqı və Sosialist Əməyi Qəhrəmanları:

Sovet İttifaqı və Sosialist Əməyi Qəhrəmanlarının təltif edilmə barədə vəsiqəsi;

1.3. “Şöhrət” ordeninin hər üç dərəcəsi ilə təltif edilmiş şəxslər:

“Şöhrət” ordeninin hər üç dərəcəsi ilə təltif edilmə barədə vəsiqə;

1.4. I və II qrup müharibə əlilləri:

I və II qrup müharibə əlilinin vəsiqəsi;

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin vəsiqəsi;

Azərbaycan Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun şəhər, rayon şöbəsinin arayışı:

1.5. həlak olmuş, yaxud sonralar vəfat etmiş döyüşçülərin dul arvadları (ərləri):

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin vəsiqəsi;

Azərbaycan Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun şəhər, rayon şöbəsinin arayışı;

Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin, Daxili İşlər Nazirliyinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin arayışları;

1.6. 1941-1945-ci illərdə arxa cəbhədə fədakar əməyinə görə orden və medallarla təltif edilmiş şəxslər:

orden və medallarla təltif olunma haqqında vəsiqələr;

1.7. qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada müharibə veteran adı almış şəxslər:

müharibə veteranı vəsiqəsi;

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin arayışı;

Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin, Daxili İşlər Nazirliyinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin arayışları:

1.8. Çernobıl AES-də qəza, mülki və ya hərbi təyinatlı atom obyektlərində, digər radiasiya qəzaları nəticəsində, habelə nüvə qurğularının hər hansı növləri, o cümlədən nüvə silahı və kosmik texnika ilə bağlı olan sınaqlar, təlimlər və başqa işlər nəticəsində şüa xəstəliyinə və şüa yükü ilə əlaqədar xəstəliyə tutulmuş və ya bu xəstəlikləri keçirmiş şəxslər:

tibbi-sosial ekspert komissiyasının rəyi və ya arayışı;

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin və Daxili İşlər Nazirliyinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin arayışları:

1.9. I və II qrup əlillər (müharibə əlillərindən başqa) və ya sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlar:

Azərbaycan Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun şəhər, rayon şöbəsinin arayışı;

tibbi-sosial ekspert komissiyasının rəyi və ya arayışı;

1.10. həlak olmuş, yaxud sonralar vəfat etmiş döyüşçülərin valideynləri, habelə vəzifələrinin icrası zamanı həlak olmuş dövlət qulluqçularının valideynləri və arvadları (ərləri):

Azərbaycan Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun şəhər, rayon şöbəsinin arayışı;

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin və Daxili İşlər Nazirliyinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin arayışları;

1.11. 1990-cı il yanvarın 20-də SSRİ qoşunlarının müdaxiləsi nəticəsində, habelə Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün müdafiəsi zamanı həlak olmuş şəxslərin valideynləri və arvadları (ərləri):

Azərbaycan Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun şəhər, rayon şöbəsinin arayışı;

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin, hərbi hissənin arayışları;

Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin, Daxili İşlər Nazirliyinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin arayışları;

1.12. Əfqanıstana və döyüş əməliyyatları aparılan başqa ölkələrə göndərilmiş hərbi qulluqçular və təlim-yoxlama toplanışlarına çağırılmış hərbi vəzifəlilər:

Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin arayışı;

hərbi hissənin, hərbi qulluqçu hazırlayan xüsusi təyinatlı təhsil müəssisənin arayışları;

Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin, Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin, Ədliyyə Nazirliyinin, Daxili İşlər Nazirliyinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin, Dövlət Sərhəd Xidmətinin, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin arayışları;

1.13. daimi qulluq tələb edən sağlamlıq imkanları məhdud uşağa və ya I qrup əlilə baxan və onunla birlikdə yaşayan valideynlərdən biri (özlərinin istəyi ilə), arvad (ər), himayəçi və ya qəyyum;

himayədə olma faktı barədə məhkəmə orqanlarının qərarı:

ər və arvaddan birinin güzəştdən istifadə edib-etməməsi barədə onların əmək kitabçasının olduğu işəgötürənin arayışı;

uşağın doğulması haqqında şəhadətnamənin surəti:

birgə yaşamaq haqqında mənzil-kommunal istismar sahələrinin yaxud icra hakimiyyəti nümayəndəliklərinin arayışları;

Azərbaycan Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun şəhər, rayon şöbəsinin arayışı;

1.14. məcburi köçkünlərə və onlara bərabər tutulan şəxslər:

Azərbaycan Respublikası Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin qaçqın və ya məcburi köçkün statusu haqqında vəsiqəsi;

1.15. himayədə olanlara görə əmək haqqından tutulan gəlir vergisindən güzəşt aşağıdakı sənədlərə əsasən verilir:

ər və arvaddan birinin güzəştdən istifadə edib-etməməsi barədə onların əsas iş yerindən işəgötürənin arayışı;

Azərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliyinin təsdiq etdiyi formada yerli icra hakimiyyəti və ya bələdiyyə tərəfindən verilmiş arayışları.

2. Güzəşt hüququna malik olan şəxslər yuxarıda adları çəkilən sənədlərdən birini təqdim etməlidirlər.

Mənbə: taxes.gov.az

Mühasibat və Audit xidmətləri üçün bizə müraciət edin
+994 12 598 20 70
+994 50 210 07 15
info@audit.az