Blog Full

Hüquqi şəxs olan MMC 75 faizlik güzəştlə vergi ödəyicisidir. Bu MMC icarəyə verdiyi avadanlığa görə ödəmə mənbəyində 14 faiz vergi ödəməlidir, yoxsa 75 faizlik güzəşt ona da şamil olunur?

İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətindən bildirilib ki, hüquqi şəxslər üçün icarədən gəlir sahibkarlıq gəliri hesab edilir. Obyekti icarəyə verən hüquqi şəxs icarə haqqından əldə etdiyi gəlirlərdən həmin gəlirlərin əldə olunması ilə bağlı çəkdiyi xərcləri çıxdıqdan sonra 20 faiz dərəcə ilə mənfəət vergisi hesablamalı, hesabat ilindən sonrakı ilin mart ayının 31-dən gec olmayaraq vergi orqanına “Mənfəət vergisinin bəyannaməsi”ni təqdim etməli, hesablanmış mənfəət vergisini həmin müddətədək dövlət büdcəsinə ödəməlidir.

Əlavə olaraq nəzərə çatdırılıb ki, Vergi Məcəlləsinin 106.1.20-ci maddəsinə əsasən, müvafiq il üzrə orta aylıq muzdlu işçi sayı 3 nəfərdən az olmayan və məcburi dövlət sosial sığorta haqları üzrə borcu olmayan mikro sahibkarlıq subyekti olan hüquqi şəxslərin sahibkarlıq fəaliyyətindən əldə etdikləri mənfəətin 75 faizi vergidən azad edilir.

Müvafiq il üzrə orta aylıq muzdlu işçi sayı təqvim ili ərzində muzdlu işçilərin sayının cəmlənərək 12-yə bölünməsi yolu ilə müəyyən edilir.

Sorğuya əsasən, icarədən gəlir sahibkarlıq fəaliyyəti olduğundan, güzəşt hüququ olduğu halda Vergi Məcəlləsinin 106.1.20-ci maddəsində qeyd olunan güzəşt tətbiq edilir.

Əsas: Vergi Məcəlləsinin 104, 106 və 149-cu maddələri

Mənbə: vergiler.az

Bu gün kirayə götürmək istədiyim mənzilin sahibi məndən 14 faiz vergi ödəməyimi tələb etdi. Bildiyim qədərilə vergini ev sahibi ödəyir, icarəyə götürən deyil. Xahiş edirəm bu barədə məlumat verəsiniz.

İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətindən bildirilib ki, Vergi Məcəlləsinin 124.1-ci maddəsinə əsasən, daşınan və daşınmaz əmlak üçün icarə haqqından gəlir bu Məcəllənin 13.2.16-cı maddəsinə uyğun olaraq Azərbaycan mənbəyindən əldə edilmişdirsə, ödəmə mənbəyində 14 faiz dərəcə ilə vergi tutulur.

Qeyd olunanlara əsasən, rezident fiziki şəxsə icarə haqqı vergi ödəyicisi kimi uçotda olan şəxslər tərəfindən ödənildikdə icarədən gəlirlər üzrə vergi öhdəliyi ödəmə mənbəyində (14 faiz dərəcə ilə) icarəyə götürən şəxslər tərəfindən yerinə yetirilir.

İcarə haqqını ödəyən şəxs vergi ödəyicisi kimi uçotda olmadıqda isə icarəyə verən fiziki şəxs özü vergi ödəyicisi kimi vergi orqanında uçota alınmalı (VÖEN almalı) və bu fəaliyyətdən əldə etdiyi gəlirdən 14 faiz dərəcə ilə vergini hesablamalı, hesabat ilindən sonrakı ilin mart ayının 31-dən gec olmayaraq “Gəlir vergisinin bəyannaməsi”ni vergi orqanına təqdim etməklə həmin müddətdə hesablanmış gəlir vergisini dövlət büdcəsinə ödəməlidir.

Əsas: Vergi Məcəlləsinin 16-cı, 33-cü, 99-cu, 124-cü və 149-cu maddələri.

Mənbə: vergiler.az

Azərbaycanda əməkhaqqı hesablanarkən gəlir vergisi üzrə güzəştlər müəyyən kateqoriyalara aid olan şəxslərə verilir. Bu güzəştlərin məqsədi sosial ədaləti təmin etmək və həssas qrupları dəstəkləməkdir. “Business Service Centre”in maliyyə işləri üzrə mütəxəssisi Pərvin Əhmədov həmin güzəştləri nümunələr əsasında izah edir.

Qanunvericiliyin tələbinə görə, əməkhaqqından vergi hesablanarkən aşağıdakı şəxslərə güzəştlər tətbiq edilir:

1. Əlilliyi olan və sağlamlıq imkanları məhdud şəxslər:

Misal 1

I qrup əlilliyi olan bir şəxsin aylıq əməkhaqqı 800 manatdırsa, onun 200 manatı vergidən azad olunur.

2. Müharibə veteranları:

Müharibə veteranı statusu olan bir işçinin aylıq maaşı 1000 manatdır. Onun 400 manata qədər olan hissəsi vergidən azad edilir.

3. Şəhid ailələrinin üzvləri:

Şəhid ailəsinin üzvü olan bir işçinin maaşı 1200 manat olarsa, 800 manata qədər olan hissəsi vergidən azad olunur.

4. Çoxuşaqlı ailələr:

Üç uşağı olan bir valideynin maaşı 1500 manatdırsa, onun maaşının 50 manatı vergidən azad edilir.

5. Vergi Məcəlləsinin 102.1.6-cı maddəsinə əsasən, fiziki şəxsin əsas iş yerində hər hansı muzdlu işlə əlaqədar əldə edilən aylıq gəliri 2500 manatadək olduqda, 200 manatlıq hissəsi gəlir vergisindən azaddır.

Bu güzəştlər şəxslərin sosial vəziyyətini, xidmətlərini və ya xüsusi ehtiyaclarını nəzərə alaraq tətbiq edilir. Güzəştlərin dəqiq məbləğləri və şərtləri qanunvericiliklə tənzimlənir.

Əməkhaqqından tutulmalar isə Vergi Məcəlləsinin müddəalarına əsasən aşağıdakı qaydada aparılır:

Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olmayan və qeyri-dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində (2019-cu il yanvarın 1-dən 7 il müddətində)

Misal 1

Hesablanan aylıq əməkhaqqı: 9.000 manat;
Vergiyə cəlb olunan məbləğ: 9.000 manat;
Gəlir vergisi: 140 manat – (9000 – 8000) x 14%);
DSMF ayırmaları: 886 manat – ((9000 – 200) x 10%) + (200 x 3%);
İşsizlikdən sığorta haqqı: 45 manat – (9000 x 0.5%);
İcbari tibbi sığorta haqqı: 165 manat – ((9000 – 8000) x 0.5%) + (8000 x 2%);
NETT əməkhaqqı: 7.764 manat – (9000 – 140 – 886 – 45 – 165).

Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olan və dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində

Misal 2

Hesablanan aylıq əməkhaqqı: 600 manat;
Vergiyə cəlb olunan məbləğ: 600 manat;
Gəlir vergisi: 56 manat – ((600 – 200) x14%);
DSMF ayırmaları: 18 manat – (600 x 3%);
İşsizlikdən sığorta haqqı: 3 manat – (600 x 0.5%);
İcbari tibbi sığorta haqqı: 12 manat – (600 x 2%);
NETT əməkhaqqı: 511 manat – (600 – 56 – 18 – 3 – 12);

Misal 3

Hesablanan aylıq əməkhaqqı: 3.000 manat;
Vergiyə cəlb olunan məbləğ: 3.000 manat;
Gəlir vergisi: 475 manat – (2500 x 14% + (3000 – 2500) x 25%)
DSMF ayırmaları: 90 manat – (3000 x 3%)
İşsizlikdən sığorta haqqı: 15 manat – (3000 x 0.5%)
İcbari tibbi sığorta haqqı: 60 manat – (3000 x 2%)
NETT əməkhaqqı: 2.360 manat – (3000 – 475 – 90 – 15 – 60)

Bu tutulmalardan əlavə güzəşt hüququ olan şəxslərin əməkhaqqı məbləğləri qeyd olunan miqdarda azaldılır. Nəticədə onların vergi yükü də azalmış olur.

Mənbə: vergiler.az

Biznes mühitində şirkətlərin qeydiyyatı sahibkarlar üçün öz fəaliyyətlərini rəsmiləşdirmək və qanuni olaraq işə başlamaq üçün ilkin addımdır. Bu prosesin səmərəli təşkili həm şəffaflığa, həm hesabatlılığa, həm də iqtisadi aktivliyə mühüm təsir göstərir. Texnologiya və rəqəmsallaşmanın geniş tətbiqi şəraitində biznes fəaliyyətinin tənzimləyici alətləri də təkmilləşib.

Rəqəmsal xidmətlər biznes mühiti üçün yeni imkanlar açıb

Ölkədə biznesə başlamağın asan olması insanların bu sahəyə marağını artıran mühüm amildir. Bu səbəbdən də ölkəmizdə biznes qeydiyyatı ilə bağlı prosedurların sadələşdirilməsi diqqət mərkəzindədir. Hüquqi şəxslərin e-qeydiyyatı sahəsində aparılmış islahatların məqsədi biznesə başlama prosedurlarının sadələşdirilməsi, vaxta qənaət, şəffaflığın təmin olunması, sahibkarla canlı ünsiyyətin minimuma endirilməsi və vətəndaş məmnunluğunun artırılmasıdır. 2008-ci ildən etibarən bu sahədə intensiv təkmilləşmə işləri aparılıb. Görülmüş tədbirlər nəticəsində Azərbaycan dünyada biznesə başlama indikatoru üzrə ilk onluqda yer alıb. Ölkəmizin “Bir prosedurla qeydiyyat” layihəsi Korporativ Qeydiyyatçılar Forumunun İcraiyyə Komitəsi tərəfindən 2021-ci ilin mart ayında “Təqdir” kateqoriyasında mükafata layiq görülüb. Əldə edilmiş nəticələrin davamlı olmasını təmin etmək üçün biznes mühitinin təkmilləşdirilməsi məqsədilə yeni hədəflər də müəyyən edilib və bütün bunlar Dünya Bankı Qrupunun “Əlverişli biznes mühiti” layihəsinin “Biznesə daxilolma” indikatoru ilə bağlı müvafiq sahələrdə təkmilləşdirmələrin həyata keçirilməsinə dair 2022-2023-cü illər üzrə Yol Xəritəsində yer alır. Həmin hədəflərə çatmaq üçün müəyyən işlər görülüb. Kommersiya hüquqi şəxsin onlayn qeydiyyatı zamanı “SİMA” rəqəmsal imzanın tətbiqi ilə bağlı texniki imkanların yaradılması, qeydiyyat prosesində sanksiya tətbiq edilməli olan şəxslərin nəzərə alınması və kommersiya hüquqi şəxsin rəhbərinin səlahiyyət müddəti bitdikdə elektron kabinetdən istifadəsinin məhdudlaşdırılması kimi tədbirlər həyata keçirilib. Əlavə olaraq, lisenziya və ya icazə tələb olunan fəaliyyət növləri seçildikdə, kommersiya hüquqi şəxslərin elektron dövlət qeydiyyatı prosesi başa çatdıqdan sonra “Lisenziyalar və icazələr” portalına keçid imkanının yaradılması da təmin edilib. Bütün bunlar biznes qurmaq istəyənlər üçün lazım olan qaydaların mərhələlərinin ciddi şəkildə azalmasına, prosedurların və vaxt itkisinin azalmasına yol açıb.

Hüquqi şəxslərin e-qeydiyyatı sahəsində aparılmış islahatların məqsədi biznesə başlama prosedurlarının sadələşdirilməsi, vaxta qənaət, şəffaflığın təmin olunması, sahibkarlacanlı ünsiyyətin minimuma endirilməsi və vətəndaş məmnunluğunun artırılmasıdır

Xarici investisiyalı MMC-lərin elektron dövlət qeydiyyatı təkmilləşdirilib

İqtisadi aktivliyi təmin edən əsas faktorlardan biri xarici biznes subyektlərinin fəaliyyəti üçün əlverişli imkanlar yaratmaqdır. Bu, həm də ölkəyə investisiyaların daxil olması üçün vacib amildir. Ölkəmizdə xarici şirkətlərə münasibətdə də səmərəli mexanizmlər tətbiq edilir. Bir müddət öncə yerli və xarici investisiyalı məhdud məsuliyyətli cəmiyyətlərin (MMC) elektron dövlət qeydiyyatı prosedurlarının eyniləşdirilməsi bu sahədə ciddi irəliləyişdir. Bu yenilik ölkəmizdə xarici subyektlər üçün elektron qeydiyyat xidmətini tamamilə əlçatan etməklə biznesə başlama prosesini asanlaşdırıb. Ölkəmizin investisiya cəlbediciliyinin artırılmasında mühüm əhəmiyyət kəsb edən bu yenilik xarici investorlar üçün də yeni stimulların yaradılması deməkdir.

Ölkəmizdə xarici şirkətlərə münasibətdə də səmərəli mexanizmlər tətbiq edilir

Qlobal rəqabət qabiliyyətinin artırılması

Ölkələr xarici sərmayələri cəlb etmək və dünya miqyasında daha rəqabətədavamlı olmaq üçün şirkətlərin qeydiyyat prosesində islahatlar aparırlar. Bu, qeydiyyata sərf olunan vaxtın azaldılması və biznes və innovasiyaları təşviq edən tənzimləyici mühitlərin yaradılması deməkdir. Hazırda beynəlxalq təcrübədə şirkətlərin qeydiyyatının süni intellekt modulları və blokçeyn daxil olmaqla yeni texnologiyalardan istifadə etməklə daha rəqəmsal formada təşkili imkanları araşdırılır. Biznes mühitinin dəyişməkdə davam edən tendensiyalarını izləmək sahibkarlar üçün də vacibdir. Çünki şirkətlərin qeydiyyat prosedurlarının təkmilləşməsi birbaşa olaraq qlobal miqyasda sahibkarlığın gələcəyini müəyyən edəcək.

Mənbə: vergiler.az