Blog Full

2025-ci il başlayandan Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) uçot dərəcəsi ilə bağlı bir neçə qərar verib. İlk 3 qərarda uçot dərəcəsi 7.25 faiz səviyyəsində müəyyən olunub, faiz dəhlizi isə 6.25 – 8.25 faiz intervalında saxlanılıb. Sözügedən qərarlarda AMB inflyasiyanın mərkəzi hədəf diapazonu (4±2 faiz) daxilində qalması və qlobal şəraitin stabil olması səbəbindən faizləri dəyişməyə ehtiyac görmədiyini açıqlasa da, iyulun 23-də verilən qərarla uçot dərəcəsi 0,25 faiz bəndi azaldılaraq 7,25 faizdən 7 faizə endirilib. Faiz dərəcəsinin azaldılmasından sonra hər kəsi düşündürən sual isə budur: görəsən, uçot dərəcəsinin aşağı salınması kredit faizlərinə təsir edəcəkmi?

Millət vəkili, iqtisadçı Vüqar Bayramov uçot dərəcəsinin aşağı salınmasını inflyasiyanın proqnozlaşdırılan diapazonda dəyişməsi, eyni zamanda qlobal iqtisadiyyatda və valyuta bazarında sabitliklə əlaqələndirir. Ekspertin fikirlərinə əsasən, hər şeydən öncə 2025-ci ilin birinci yarısında makroiqtisadi səviyyədə sabitlik qorunub saxlanılıb və maliyyə də bura daxildir. Digər tərəfdən, inflyasiyanın proqnozlaşdırılan həddə olması da faiz dəhlizi ilə bağlı parametrlərə yenidən baxılmasını mümkün edib.

Azalma 0.25 faiz bəndi təşkil edir və iqtisadçı bunu kiçik dəyişiklik adlandırır. O ki qaldı bu dəyişikliyin kredit faizlərinə necə təsir edəcəyi ilə bağlı suallara, V.Bayramov deyir ki, bütövlükdə Mərkəzi Bankın faiz dəhlizinin parametrləri və uçot dərəcəsi ilə bağlı qərarı kredit bazarına təsir göstərməyəcək. Ümumi mənzərəyə diqqət yetirəndə də, AMB-nin uçot dərəcəsinin kredit faizlərinə təsiri yüksək deyil.
AMB-nin son qərarının valyuta, eləcə də istehlak bazarındakı mövcud tarazlığa uyğun olduğunu bildirən iqtisadçı son zamanlar istehlak kreditlərinin faizlərində artım müşahidə edildiyi fikri ilə də razıdır. Sözsüz ki, bu vəziyyət problemli kreditlərin həcmi və vətəndaşların kreditlər üzrə öhdəliklərinin artması baxımından arzuolunan deyil. Amma AMB-nin uçot dərəcəsini azaltmasının kredit faizləri də daxil olmaqla, digər alətlərə təsir imkanları yüksək deyil.

Mənbə: vergiler.az

Vergi orqanları tərəfindən elektron ticarətin vergiyə cəlb olunması istiqamətində aparılan islahatlar çərçivəsində xarici şirkətlərin ƏDV məqsədləri üçün uçota alınması prosesi davam etdirilir. Daha bir neçə beynəlxalq şirkət elektron qaydada Dövlət Vergi Xidmətinin (DVX) Portalında vergi uçotuna alınıb. “Elsevier BV”, eləcə də “Match Group” şirkətlər qrupuna daxil olan 2 şirkətin Azərbaycan Respublikasında ƏDV məqsədləri üçün qeydiyyatı 2025-ci il iyulun 1-dən qüvvəyə minib.

Vergi Məcəlləsinin 33.8-1-ci və 169.8-ci maddələrinin tələblərinə uyğun olaraq, göstərilən tarixdən etibarən, adıçəkilən şirkətlər tərəfindən təqdim edilən xidmətlərin alınmasına görə fiziki şəxslərin həyata keçirdikləri ödənişlər zamanı banklar ƏDV məbləği hesablamır.

“Elsevier BV” elmi nəşriyyat sahəsində fəaliyyət göstərən beynəlxalq şirkətdir. Şirkət, əsasən elmi, texniki və tibbi sahələr üzrə akademik jurnalların, kitabların və rəqəmsal resursların nəşri ilə məşğuldur. Niderland Krallığında qeydiyyatdadır və fəaliyyətini qlobal səviyyədə həyata keçirir. “Match Group” şirkətlər qrupuna daxil olan digər 2 şirkət isə dünyanın bir çox ölkəsində milyonlarla istifadəçiyə xidmət göstərir və sosial platformalar arasında liderlər sırasındadır.

Qeyd edək ki, bundan əvvəl “Apple Distribution International Limited” , “Adobe Systems Software Ireland Limited” və “Sony Interactive Entertainment Network Europe Limited” şirkətləri də Azərbaycan Respublikasında ƏDV məqsədləri üçün elektron qaydada vergi uçotuna alınıb. DVX bu prosesin davamlı olması üçün müvafiq tədbirlər həyata keçirir. Bu addımlar rəqəmsal xidmətlərin vergitutma bazasının genişləndirilməsi, vergi inzibatçılığının təkmilləşdirilməsi və ədalətli rəqabət mühitinin formalaşdırılması baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Mənbə: vergiler.az

Bildiyimiz kimi, yükdaşıma fəaliyyətinə münasibətdə verginin “Fərqlənmə nişanı” alarkən sadələşdirilmiş qaydada ödənilməsi 2024-cü ildən ləğv edilib. Çalışdığım müəssisə hal-hazırda bu fəaliyyətlə məşğuldur və 2 faiz sadələşdirilmiş verginin ödəyicisidir. Bununla belə, müəssisənin rəhbəri 2022-ci ildən ƏDV əvəzləşdirmə imkanlarından faydalanmaq üçün 3 il geriyə müəssisənin könüllü ƏDV qeydiyyatına alınması ilə bağlı vergi orqanına ərizə verməyi tapşırıb. Bilmək istəyirəm ki, yükdaşıma fəaliyyəti göstərən müəssisə olaraq biz bu imkandan faydalana bilərikmi?

Məlum olduğu kimi, 2024-cü il yanvarın 1-dən qüvvəyə minmiş Vergi Məcəlləsində edilmiş müvafiq dəyişikliklərə əsasən, yük daşımalarını həyata keçirən vergi ödəyiciləri tərəfindən “Fərqlənmə nişanı”nın alınması üçün verginin, məcburi dövlət sosial sığorta və icbari tibbi sığorta haqlarının ödənilməsi tələb edilmir və qeyd olunan öhdəliklər həmin şəxslər tərəfindən qanunla müəyyən edilmiş ümumi qaydada yerinə yetirilir.

Eyni zamanda, 2025-ci il yanvarın 1-dən Vergi Məcəlləsinin 157.3.3-cü maddəsində edilmiş dəyişikliyə əsasən, Vergi Məcəlləsinin 218.4.1-ci maddəsində göstərilən şəxslər, habelə 2024-cü il yanvarın 1-dən əvvəlki dövrə münasibətdə Azərbaycan Respublikasının ərazisində yük daşımalarını həyata keçirən şəxslər istisna olmaqla, bu Məcəllənin 85.4-cü maddəsi ilə müəyyən edilmiş 3 il müddətindən çox olmamaqla, vergi ödəyicisinin qeydiyyat haqqındakı ərizəsində göstərilən tarixdə ƏDV qeydiyyatı qüvvəyə minir.
Buna əsasən, yükdaşıma fəaliyyəti göstərən müəssisə tərəfindən 2024-cü il yanvarın 1-dən əvvəlki dövrə münasibətdə könüllü ƏDV qeydiyyatına alınması nəzərdə tutulmayıb.

Əsas: Vergi Məcəlləsinin 157.3.3-cü və 218.4.1-ci maddələri

Mənbə: vergiler.az

Təhsil işçilərinin maliyyə əlçatanlığı artıq daha rahat oldu. Belə ki, Təhsilin İnkişafı Fondu, Kapital Bank və “Mastercard” qlobal texnologiya şirkətinin birgə təşkilatçılığı ilə çoxfunksional TəhsilPlus kartı ictimaiyyətə təqdim olundu.

Təqdimat mərasimində çıxış edən Təhsilin İnkişafı Fondunun İdarə Heyətinin sədri Elnur Nəsibov TəhsilPlus kartının üstünlüklərini vurğulayıb. O, qeyd edib ki, kart təhsil müəssisələrində fəaliyyət göstərən şəxslərə müxtəlif güzəşt və imtiyazlar təqdim etməklə, onların sosial rifahını yüksəltmək və imkanlarını genişləndirmək məqsədi daşıyır. Onun sözlərinə görə bu kart məktəbəqədər, ümumi, peşə, orta ixtisas və ali təhsil pillələrində çalışan pedaqoji və inzibati heyət üçün nəzərdə tutulur və gələcəkdə 450 min nəfəri əhatə etməsi planlaşdırılır.

Kapital Bank–ın İdarə Heyətinin üzvü, Baş Korporativ satış inzibatçısı Fərid Hidayətzadə isə çıxışında təhsil sahəsinə göstərilən dəstəyin bankın əsas prioritetlərindən biri olduğunu vurğulayıb. “Bizim üçün müəllimlər və təhsil işçiləri cəmiyyətin gələcəyini formalaşdıran əsas qüvvədir və bu istiqamətdə atılan hər bir addımı gələcəyə sərmayə kimi qiymətləndiririk. Bu istiqamətdə Elm və Təhsil Nazirliyi ilə uzun illərdir davam edən əməkdaşlığımız var. Keçən il Təhsilin İnkişafı Fondu ilə birlikdə tələbələr üçün TələbəPlus kartını təqdim etdik. Bu gün artıq 200 mindən çox tələbəmiz bu kartdan aktiv şəkildə faydalanır. Bu gün isə daha böyük bir addım atırıq və daha geniş bir auditoriyanı əhatə edən TəhsilPlus kartını təqdim edirik. Bu kart vasitəsilə yüzminlərlə müəllim və təhsil işçisi müxtəlif güzəştlərdən və üstünlüklərdən yararlana biləcək. Məqsədimiz sadəcə maliyyə əlçatanlığı deyil, müəllimlərimizin gündəlik həyatına dəyər qatacaq imkanlar yaratmaqdır. Biz inanırıq ki, təhsil sahəsinə qoyulan investisiya ölkəmizin gələcəyinə qoyulan ən böyük sərmayədir”.  

Qeyd edək ki, təhsil müəssisələrində fəaliyyət göstərən şəxslərə müxtəlif güzəşt və imtiyazlar təqdim edən TəhsilPlus kartı yeni tədris ilində istifadəçilərə təqdim ediləcək.

Ölkənin birinci bankı olan Kapital Bank PAŞA Holding-ə daxildir. Azərbaycanda ən böyük filial şəbəkəsi, 121 filialı və 52 şöbəsi ilə müştərilərin xidmətindədir. Bankın məhsul və xidmətləri barədə daha ətraflı məlumat almaq üçün https://kapitalbank.az saytına, 196 Sorğu Mərkəzinə və ya Bankın müxtəlif sosial şəbəkələrdə olan səhifələrinə müraciət edə bilərsiniz. Nağd pul krediti sifarişi üçün – https://kbl.az/prgtk, Birbank kartı sifarişi üçün – https://kbl.az/prcrc.